Die slotparagraaf

Die kortverhaal of verhalende opstel – Beplan die slotparagraaf van die verhaal goed!

Die laaste paragraaf van jou opstel is iets heel anders as die oplossing. Dit is die paragraaf waarin die skrywer probeer toon dat die probleem en die oplossing die karakters laat groei het.

Die belangrike vraag hier is wat wil jy hê moet die leser onthou van hierdie storie. Dus: Waarom het jy die storie geskryf?

Ons skryf stories omdat ons boodskappe het om te bring oor groei. Groei as mense. ‘n Verhaal kan die hoofkarakter en die leser lei om totaal nuut oor ‘n saak te dink. Dit impliseer groei.

In die laaste paragraaf gaan ek dus skryf oor die besef waartoe die karakter kom. Onthou die uitdaging is reeds oorkom. Hoe beskryf ek die wysheid of insig wat die karakter verkry het? Kyk na die volgende slotparagrawe van kortverhale:

1 Die verligting maak plek vir die verlange na sy mense. Daar waar onvoorwaardelike aanvaarding is. Hy pak oorhaastig sy tas. Gryp sy beursie sleutels en foon.

2 Sy sien die donker wolke is weg. ‘n Strepie blou lug het op die horison deurgebreek. Gelukkig hou niks vir altyd aan nie. Sy kan weer gelukkig wees.

3 Toe hy uitstap laat hy oneerlikheid in sy sel agter. Weet hy die tronk het hom tog iets geleer.

4 Die breuk is finaal. Sy stap uit die hofsaal. Met elke tree besef sy net meer dat sy die oorsaak van die egskeiding was. Net sy.

5 Hy voel die dankbaarheid deurbreek. Dit wat die regte ding om sy kind om vergifnis te vra. Sy verhouding met sy kind is herstel. Hy het uiteindelik weer ‘n kans met haar gekry.

6 Die skade wat sy aangerig het, is ‘n skande. Die leuens oor Lana se ontrouheid teenoor Vince is deur haar verkondig. Lana se rooigehuilde oë het haar bygebly. Gelukkig het sy gister haar skuld teenoor Vince erken.

Die karakter het dus insig gekry, is wyser en het gegroei. Dit verleen kwaliteit aan die verhaal, want die skrywer toon insig in die karakter wat hy geskep het.

Hierdie paragraaf is vir baie skrywers moeilik om te beplan en te skryf. Dit verg bietjie dinkwerk en dan skaafwerk. Tog, dalk kom ons vinniger by die antwoord uit as ons gaan dink hoekom ons die storie wou skryf.

Beplan direk na die eerste paragraaf die oplossing van die uitdaging!

Gr. 9 – 12:

Skryfkuns: Die kortverhaal of verhalende opstel

Elke goeie verhaal het ‘n interessante uitdaging wat opgelos moet word. Hierdie uitdaging word reeds in die eerste paragraaf genoem. Vir ‘n eerste paragraaf beplan ons dus vir die tyd, plek en uitdaging.

Daarna moet die skrywer dadelik beplan vir die oplossing van die uitdaging. Hierdie beplanning gaan verg dat jy mooi moet dink en alle swak oplossings moet uitskakel.

Wat die skrywer ook moet weet is dat daar ten minste twee pogings tot ‘n oplossing moet wees in sy verhaal. Hierdie twee mislukkings moet ook beplan word. Sien jy hoe die verhaal reeds in jou denke vorm aanneem?

Probeer hierdie kennis toepas:

‘n Eerste paragraaf word gegee en jy moet die oplossing onderaan neerskryf:

Sy dogter het vir die hoeveelste keer daardie week gekla oor dieselfde dogter wat haar boelie. Op ‘n whatsapp-groep. Hy het geweet net ‘n baie kreatiewe oplossing sal help. Vroeg die aand was hy in sy studeerkamer. Twee planne het in die studeerkamer se klein asblikkie beland. Die derde plan was ‘n wenner…

Paragraaf 6 en 7: Oplossing

Skryf hier op ‘n kreatiewe manier, die beste oplossing ooit vir sulke onaanvaarbare gedrag. Gaan jy die boelie laat ly of mooi met haar werk? Of gaan jy haar verras met ‘n oplossing wat haar gaan genees?
Is daar nog moontlikhede? Wat kies jy?

Paragraaf 2-5: twee pogings om die probleem op te los. Gee ook redes waarom dit misluk het.

Jy het nou leiding gekry om vir sewe paragrawe se inhoud te beplan. Kan jy sien dat jou storie sin maak? Kan jy sien hoe ongelooflik belangrik ‘n goeie oplossing is?

Struktuur van die paragraaf in ‘n artikel

Skryfwenke vir almal (3)


Beslis wil ek nie jou natuurlike skryftalent blus nie. Nee. Jy gebruik hier net dit wat vir jou sin maak. Of jy gaan aan soos altyd. Hierdie wenke is vir vat of los. Gratis.

Nadat ek hierdie week vir iemand ‘n brief geredigeer het, het ek weer besef hoe belangrik die organisasie van inhoud is.

Wenk 1: As jy klaar geskryf het, kan jy jou skryfstuk deurlees en dan van hierdie wenke toepas.
Wenk 2: Sien die paragraaf as ‘n miniatuuropstel!

In die paragraaf kan jy die volgende probeer om sinvolle struktuur te hê:
Sin 1: Inleidende sin:
Skryf in kort en lekker kreatief waaroor die paragraaf gaan handel.
Sin 2 – (6):
Brei uit op die inleidende sin.
Verduidelik hoe jy oor die saak dink. Gee voorbeelde as jy kan.
Tweede laaste sin:
Som die inhoud van die paragraaf in ‘n kort sin op.
Voorbeelde:
1 Die omgewing is dus die moeite werd om te besoek.
2 Dit is ‘n geleentheid om aan te gryp.
3 Die moontlikhede is meer as wat ‘n mens verwag het.
Laaste sin: Hierdie sin is baie belangrik. Dit betrek die leser emosioneel. Dus op ‘n dieper vlak. Hier sê ons op ‘n kreatiewe manier hoe die inhoud van die paragraaf die skrywer laat voel.
Voorbeelde:
1 ‘n Rustigheid het my toegevou.
2 Ek kon weer huil.
3 Die vreugde van die mense het my bygebly.
4 Hierdie dorp se vrede is aansteeklik.
5 Geluk het in my gedans.

Lekker skryf en lekker proeflees.

Skryfwenke vir almal (2)

Skryfwenke vir almal (2)
Die wenke handel oor kort skryfstukke en kortverhale. Natuurlik skryf jy al baie goed, tog wil ons ook in ons skryfkuns groei. Groei is opheffend en ‘n heerlike uitdaging.
Die eerste wenk het gehandel oor progressie, wat ‘n belangrike element in ons beplanning behoort te wees. Hierdie keer gaan ons fokus op die oriëntering van die leser.
Die oriëntasie van die leser vind plaas in die eerste paragraaf.
Ons skryf vir lesers en daarom moet ons vir hulle beplan. As ek ‘n kortverhaal lees is die eerste vraag: Nou waar is ons? Dan wonder ek oor die tyd. Is dit winter? Is dit gedurende die moderne tyd? Of is ons nou in die Tweede Wêreldoorlog? Derdens wonder ek oor wat die situasie is. Is hier ‘n uitdading? Sonder hierdie antwoorde vind ek dit baie moeilik om te konsentreer op die skryfstuk. Telkens probeer ek antwoorde op hierdie vrae kry.


Dus is TPS (Tyd, Plek, Situasie) baie belangrik vir oriëntasie van die leser. Soos prosa ‘n hele eerste hoofstuk vir oriëntasie gebruik , skryf ons wat korter skryf oor TPS in die eerste paragraaf.

Jy kan TPS in enige volgorde gebruik:
Sy het geweier op dinge uit te praat. (S) Ons het in stilte daar op die stoep van haar huis gestaan. (P) ‘n Koel lentebries het blare sag laat ritsel. (T) Dit was twee weke gelede. (T) Niks het verander nie. (S)


En daar het ons nou die liewe leser georiënteer! Liewe leser weet veral watter uitdaging in die verhaal hanteer gaan word.
Die skrywer weet ook nou om mooi te beplan vir die oplossing van hierdie probleem of uitdaging.

Voorbeelde vir die beskrywing van tyd:

  1. Dit was Reëntyd. Kaalvoettyd. Veertig jaar terug.
  2. Twintig jaar terug het lente op ons plaas gebot en groen uitgestoot soos nog nooit.
  3. Nog nooit was die lente vir my so mooi soos in September van 1978 nie.
  4. Dit was die somer van 1994.
  5. Dis winter. Die sneeu val. Bomme val. Oral word gefluister dit is die einde van die inval in Ukranië. Tog val die bomme nog. Sterf mense steeds. Terwyl leiers baie tyd het. Al sterf baie mense.

Voorbeelde vir die beskrywings van uitdagings:

  1. Hy was ‘n meestermanipuleerder.
  2. Mense se aanvaarding is voorwaardelik.
  3. Hy wou net elke stukkie skuld afbetaal.
  4. Sy het geweet dat hy weet.
  5. Hierdie keer sou sy die muur afbreek.

Omdat plek makliker is om te beskryf, laat ek dit uit. Onthou: ons gee nie in die kortverhaal ‘n volledige beskrywing van ‘n plek as ons ‘n oplossing vir ‘n uitdaging probeer vind nie.


Wanneer u ‘n beskrywende opstel wil doen, is dit ‘n ander saak. Dan beskryf u ‘n sintuiglike waarneming van dit om jou. Eers die dinge om jou. Daarna die dinge bietjie verder, dan dit op die horison, daarna beskryf u dit wat in die lug is. U kan ook hierdie volgorde omkeer en by die lug begin. Ek sal later hieraan aandag gee.

Lekker beplan aan jou eerste paragraaf. As jy die oriëntering kunstig doen prikkel dit dadelik die liewe leser se aandag en wil liewe leser graag verder lees.

Lekker beplan en dan…lekker skryf

Kortverhaal: Ontmens


Sy het altyd op die rand geleef. Nie die kringe gevul, beheer of regeer nie. Die rand was baie interessanter – daar was ‘n uitsig op baie dinge. Wie die groep regeer en wie dit wil regeer. En waarmee. Hoe die groep begin dikteer. Wat jy alles moet doen om in die groep te bly. Een groot voordeel van die rand is dat sy makliker in en uit kon beweeg. Niemand het haar ooit regtig gemis nie…


‘n Uitsig wat baie ontstellend was, het sonder uitsondering gewys hoe die mens ontmens word. As sy in lang verkeerstoue agter die stuur gesit het, het sy in opstand gekom. Ontmens-ing! Dit was dan dat sy uitgeklim het en op die karre se dakke gedans het, by vensters in-geloer en die bestuurders bekyk het. Moeë siele sonder stemme. Stil en sonder opstand het hulle die verkeer verduur. Die werkdag se uitdagings oor en oor herleef. Sonder oplossings.


Radiostasies het valse vreugdes uitgesaai. Of met vurige rock die woema probeer terugsit in moeë ma’s en poegaai pa’s. Party omroepers het hard probeer om hulle nagevorsde onder-werpe heel intellektueel te laat klink. Maar die verkeer het enige sinvolheid geboelie tot op die agterste sitplek. As die verkeerslig groen geword het, het sy weer agter haar stuur ingespring. Vir ‘n ruk sou sy weer deel wees van die onkeerbare. Die ontmensing.


Terwyl sy deur verkeer gesleur het, het sy die een geword wat wil mens bly. Elke dag self wou mooi maak. Nie sit en wag dat dié agter die skerms knoppies druk wanneer hulle so besluit nie. Sý wou haar eie mooi beheer. Haar stukkie lewe self leef. Mooi leef. Dit wat aan haar gegee is as ‘n uitdaging en ‘n geskenk begin geniet. Met die klein dingetjies. Nuwe groen gras. Lente-groen babablaartjies. Bloeisels.Veral bloeisels.Voëlroepe. Met groot dinge soos die saffier daarbo. Berge, veld en see.


Baie kere was daar ‘n ongeluk. Het die verkeer in ‘n lang wurm gestop. Sou stop vir langer as wat haar geduld kon uitrek. Dan het sy teen die vuil, growwe mure van ‘n ou gebou uitge-klim. Van dak tot dak gespring. Gaan sit op haar ou plek – die dak van die hoogste gebou. Dalk so twintig verdiepings hoog. Haar bene het teen die rand afgehang. Sy het aan die geute vasgehou, voorentoe gebuig en afgekyk.


Onder het die tou karre gestaan. Niemand kon meer jaag nie. Alles verkeer het gestol. Sy-paadjies was gepak met voetgangers. Gekleurde miertjies wat skarrel na dit wat nog moet kom. Skarrel agter alle onnodigheid wat net te noodsaaklik geword het. Almal beheer deur rooi ligte. Groen ligte. Miertjies beheer deur verkeer. Met geen opstand. Niks wat bevraag-teken word nie.


‘n Trein het die stasie verlaat. ‘n Lang swart slang met sy maag vol van al die mense wat hy opgevreet het. Iewers sou hy hulle uitspoeg – op plekke wat hy lankal uitgekies het. Sy het op die trein se dak gespring. Op haar maag gelê en onderstebo gehang om by ‘n venster in te loer. Mense het met oop monde geslaap. Hulle nekke het slap na links of regs gehang. Slap, moeë lappoppe. Hulle het teen niks meer gestry nie.


Sy het weer van dak tot dak gespring. Op die rand van die stad. Die randfiguur. Die een wat nie deel wou word nie. Op haar plek gaan sit. Daar was ‘n sagte, gebrom van karre en treine. Meer steurend was die hartklop van die stad. Mense se hartklop wat jaag omdat hulle asemhaling jaag, omdat hulle moet jaag. Die geluid het alles oorheers. Selfs die klankgolwe beheer. Beheer wat jy sou hoor: die hartklop van die moeë mense van die stad.


Die dooie wurm het begin lewe toon. Gekriewel. Weggesukkel. Die omroeper het vrolik aangekondig dat die ongeluk opgeruim is. Sy het aan haar stuurwiel gehang tot by die woonstelblok waar sy ingedraai en in die parkade gestop het.


Die stad het haar wakker gehou. Haar hoeveelheid rus bepaal. Sy het gewag vir elke kar wat verby kom om weg te ry tot sy hom nie meer kon hoor nie. Sy het geluister of daar voëls roep. Maar net ‘n opgewerkte motorfiets het sy bestuurder se woede teen ‘n onbehoorlike spoed verjaag.


Sy het op haar linkersy en dan op die regtersy gedraai. Die obsessie met vryheid was groter as die vorige paar dae. Dit het dikteer wat sy moet dink. Elke keer wat sy wou insluimer, het dat sy moet vrykom haar wakker geskree. Om in opstand te kom teen alles wat ontmens en jou ‘n gevangene maak, het ‘n hoofpyn in haar slape ingehamer. Sy het gelê en ontleed waarin vryheid sal lê.


Teen opstaantyd het sy geweet dat daar in woorde vryheid sal kom. Dat jy op vleuels van woorde die hoogste geboue kon klim. Vandaar kon inkyk. Op die rand kon beweeg in ‘n gesonde, objektiewe afstand.


In die verkeer het sy beplan hoe sy dit vir hom sal sê. Hy sou haar natuurlik manipuleer dat sy die maatskappy wat vir haar goed was in die steek laat. Lojaliteit sou ‘n verwyt wees. Die dreigement sou wees dat sy net nooit weer vir sy maatskappy moet kom werk vra nie. Op alles sou sy natuurlik ‘n ‘ja meneer’ knik.
Toe het sy weer in ‘n ongelukstoneel ingery. Daar was ‘n langer ry karre as ooit. Die omroeper het gesê dat dit ‘n uur sal neem om op te ruim. Weer het sy sy op die dakke gaan spring. Op haar gunsteling plek gestaan. Gekyk of sy of sy ver kon sien. Dalk die snelweg kon sien.


Sy het op haar rug gaan lê. Die blou saffier was blouer as ooit. Sy het haar vryheid aan hom uitgeroep. Toe twee duiwe verby gevlieg het, het sy hulle geroep. Hulle het langs haar kom sit. Sy het op die een se rug geklim, hom gevra om hoog en ver te vlieg, want sy wou die grasvlaktes van Afrika sien.


Sy het haar bedanking ingedien. Op alles ge-amen. Dokumente geteken. Uitgestap. By haar huis die rekenaar oopgeslaan en op die vleuels van woorde na haar vryheid gedans.

Skryfwenke vir almal (1)

Hoeveel kinders het ek leer skryf? So eenhonderd en sewentig per jaar vir twee en twintig jaar…Meestal graad 10 tot 12. Hoeveel skryfstukke gemerk? Ongeveer so 32 200. Mmmm! Daarom wil ek my kennis met jou deel.


Progressie

Dit is ‘n belangrike stylfiguur om van kennis te neem. Progressie gee gehalte aan jou skryfwerk. Omdat ons dit weet, beplan ons elke skryfstuk met progressie as ons middelpunt.
Progressie dui op ontwikkeling. Dink aan die verloop van ‘n dag: progressief vorder die dag van oggendskemer tot die aand met sy maan en helder sterre. So ontwikkel ons van baba tot volwassene. Volwassenes ontwikkel elke dag verder op emosionele, intellektuele en geestelike vlak. Lewe en gehalte van lewe word gesien in progressie.

Progressie moet ook in ons skryfwerk reflekteer:

Nie net moet skryfstukke groei van minder belangrike feite na baie belangrike feite nie, maar van baie belangrike feite na groei in besef aangaande die inhoud. Groei in die denke van die leser en luisteraar. Dit is tog uiteindelik die doel van skryfkuns: Ons eerste fokus is ons lesers en luisteraars se groei. Ons wil hulle iets nuut laat besef of net weer ‘n ou waarheid laat afstof en troetel.

‘n Artikel: Waaroor jy ook al skryf, beplan dat daar in jou skrywe gegroei word van die tyd, plek, situasie, na die minder interessante feite, na meer interessante feite tot jy laaste die heel wonderlikste en interessantse feite noem. Dan vat jy dit verder en hoër na die groei in jou besef en sê in die slot wat jy besef (nie ‘n boodskap nie, ‘n besef).

Skryf jy ‘n toespraak vir jou kind waarin jy moet redeneer oor ‘n saak? Maak jou stelling. Dink dan aan vier goeie redes vir jou stelling. Begin met die swakste rede. (en bewyse dit met ‘n aanhaling uit jou navorsing) Daarna kom die tweede swakste (met ‘n bewys uit jou navorsing), tweede beste (met ‘n aanhaling uit jou navorsing as bewys). Laaste die heel, heel beste rede waarteen niemand kan stry nie. Die slot is weereens op die hoër en verdiepende vlak: wat besef mens dus?

Skryf jy ‘n toespraak waar jy ‘n geleentheid open? Dieselfde storie. Heet almal welkom. Sê wat julle in die vergadering gaan doen. Begin met dit wat minder belangrik is en bou op na dit waarna almal uitsien. Besef? Saamwees is ‘n wonderlike seën, kom ons maak dit vir mekaar lekker hier.

Moet jy iemand bedank by ‘n vergadering of per e-pos? Begin by die alledaagse en slaafwerkies en bou op na dit wat jy of julle veral waardeer. Besef? Ons het ‘n wonderlike voorbeeld in jou. Jou goeie dade is dade om na te streef. Sien jy die verdieping?

Die karakters in ons stories moet, soos die verhaal vorder, in karakter groei deur beter insig te toon aangaande hulle uitdagings.

Ook moet ons storielyn ontwikkel na ‘n goeie en bevredigende oplosssing van die sentrale uitdaging.

Dit alles moet ook ons lesers laat groei tot beter insig in die betrokke uitdaging.

Kom loer weer in vir nog …

Lekker beplan en dan… lekker skryf!


Lag saam met ons


Ek skryf baie van Kleinseun se kostelikhede neer. Party mense is mos net van altyd af komieklik. Veral Kleinseun. Dit sal regtig ‘n skande wees as ons nie sy kostelikhede met ander deel nie.
Hy was drie jaar en sewe maande oud. Ons het by hulle gekuier. Die Saterdagmiddag was ons almal in die woonkamer gewees. Reg om te kuier of net op die fone rond te lees. Skoonseun wou gaan rus. Almal het hom aangemoedig. Hy het ‘n moeilike week gehad.
Stel jou die woonkamer voor: dit het vier deure wat lei na verskillende vertrekke. Een deur lei na die hoofslaapkamer. Daardie deur het ook ‘n veiligheidshek voor hom.
Kleinseun wou met sy klei speel. Klein stukkies is afgebreek en op die grond gegooi. Niks van iets maak of vorm nie. Die twee honde dag die gesonde klei, sonder enige gifstowwe, was vir hulle. Met sulke opgetrekte lippe word die klei genotlik gekou. Waar die klei val, skarrel hulle gretig agterna.
Kleinseun het hom verskriklik vererg vir die honde se vraatsug. Hulle was besig om sy klei op te vreet! Hy het my opgekommandeer om die honde na buite te laat gaan. Ek het so gemaak. Die Yorkie het haar gewip. Sy het gedetermineerd op haar agterpote gestaan en teen ‘n spoed begin krap aan die skuifdeur. Op een plek aanhou spin op die glas. Nog onvergenoegd geblaf ook.
Kleinseun skree vir haar om op te hou. Ek maak die fout om te sê: “Hierdie hond gaan vir Pappa wakker maak.” Dadelik neem Kleinseun beheer van die situasie. Gooi die klei neer, draai om, stap na die hooflaapkamer se deur en pluk die veiligheidsdeur oop. Dit dawer teen die muur. Hy stoot die kamerdeur met soveel krag oop dat dit ook teen ‘n muur knal. Soos ‘n man wat weet wat aangaan sê hy dat jy hom in die Kaap kan hoor: “Pappa, dis nie ons wat jou wakker maak nie! Dis Twinkle!” Die twee deure sidder weer met ‘n gedawer toe. Genugtig! Ons weet nie hoe om te reageer nie. Almal is tot verbasing gestol. Die ironie van hierdie situasie sink in…Toe begin ons lag.
Die man in beheer tel weer die klei op. Staar lank daarna. Gooi dit neer. Kyk vir die gedetermineerde Yorkie wat nog steeds spin. Hy draai om en stap weer na sy pa se kamer toe. Ons keer, maar hy klap weer eerste die ysterhek en toe die kamerdeur. Hy sê so oor sy skouer vir ons: “Ek wil by Pappa sit. Ek wil kyk dat hy mooi slapies.” Sy ma storm agter hom aan. Ons ander skree van die lag.
Hy kom daar uit. Kondig aan: “Niemand kan vir Pappa wakker maak nie.” Ek frons vir die feit. Wat gaan nou aan? “Hoekom kan niemand vir Pappa wakker maak nie?”
“Want hy kyk rapy op sy i-pad.”
Almal skater. “Wil jy nie ook rugby kyk nie?” vra ek.
“Nee, ek wil saam teier.”

Om die Punt te Bereik

Iewers moet mens tog die punt bereik waarvandaan jy kan aangaan. Die punt waar jy begin om finaal die slegte onthou vas te vat.

So kry ek mos ‘n paar weke terug insig oor my verlede se swaar en seer. Jy weet mos – daardie onthou wat oral en ongenooid net opwip!

Ek beluister die herinnerinkie so en sê:

1. Ja, dis feite. Dit het gebeur. Dit of dat en wat nog als is beslis gesê! Ek ontken nie die feite nie. Eintlik hou ek baie van feite.

2. Maar ek wil met my hele hart alle betrokkenes in daardie situasie vergewe. Want…

3. Ons Jesus beveel dat ons moet vergewe. Hy versoek nie. Hy beveel. The King of the universe is ordering you! Want…

4. Jesus het laaaankal vir daai wrokkies wat ek so troetel gesterf. Wie ís ek nou eintlik om nie te vergewe nie? Geen swaar of seer is groter as die feit dat Jesus klaar daarvoor gesterf het nie!!!

Ek wil graag hierdie insig aanhou oefen. Dit werk vir my. Dit is uiters genesend en kalmerend.

Eintlik help hierdie stukkie insig my om klaar te maak met die verlede. Salig…

Wenke vir Aanhalingstekens

Wenke vir aanhalingstekens

Eerste ‘n wenk:

  • Kyk waar is die skrywer se woorde en waar is die karakter se dialoog.
  • Die karakter se dialoog kom in aanhalingstekens – die skrywer se woorde nie.
  • Tref die onderskeid hier:

Na die lang groetery stap sy in, “Hy is tuis,” sê sy.

  • In die onderstreepte gedeeltes is die skrywer aan die woord, maar in die ander gedeelte praat die karakter.

Tweede wenk:

  123   456
SyDubbel-puntSpasieAanhalings-tekenHyistuispuntGeen spasieAanhalings-teken

As ons punt 1-6 toepas:

Sy sê: “Hy is tuis.”

Derde Wenk

1   2345  6
Aanhalings- tekenHyistuisKommaGeen spasieAanhalings- tekenSpasiesypunt

As ons dit toepas:

“Hy is tuis,” sê sy.

Vierde Wenk

Indien jy die spasies soos hierbo gebruik, sal die rekenaar outomaties die korrekte aanhalingsteken plaas.

Vyfde Wenk

Probeer om dialoog in jou skryfstukke te beperk. Dit kan jou skryfstuk se kwaliteit beïnvloed.

Onthou:

Interne dialoog (gedagtes van ‘n karakter) word nie in aanhalingstekens geplaas nie

Enkelaanhalingsteken

Die aanhaling binne ‘n aanhaling word so aangedui:

Hy sê: “Sy het net skielik, ‘O, genugtig!’ geskree.”

Die Rit na Pretoria

Hy het ‘n kliënt in Marble Hall kom besoek. Lank geluister hoe ontevrede die boer met sy boekhouer en prokureur is. Op die plaas oorgebly. Vanoggend moet hy weer terug Pretoria toe. Die boer het gesê as hy sy broer in Middelburg wil gaan groet, hy deur Marble Hall sal moet ry.

Wat, wat het in Marble Hall gebeur? Die vervalle middedorp se geboue staan afgetakel en grys in hulle verwaarlosing. Afgedopte verf bevestig dat ook hierdie dorp geplunder is. Op sypaadjies is armoedige tafeltjies waarop ware uitgestal is. ‘n Lewe moet gemaak word. Werkloosheid is immers met ons. Knel elke blykie van hoop. Papiere lê waar hulle lê. Niemand se verantwoordelikheid nie. Bierbottels vertel van hoe belangrik alkohol is. Hy wonder of sy geliefde vaderland nou oral vir die ”looted look” gaan?

In Grobblersdal se strate neem omgee, trots, netheid en versorging die wyk voor geldgierigheid. Die geboue beskuldig dat daar áltyd geld is vir nog swierige motors, nog duur toestelle en nog ‘n sessyfer salaris. Onversorgdheid oral, bevestig dit. Vanuit sy verval roep die sentrale gebied om hulp.

Gelukkig kan hy uit die dorp uit ry. Wegry van die plattelandse geplunder van die eens pragtige, trotse dorp. Die groen heuwels tussen Groblersdal en Middelburg troos hom. Loskopdam se omgewing laat hom vergeet van dit wat agter in die pad lê.

Middelburg pronk netjies en vertel van waar daar ‘n trots is, daar ruim mense op. Sy broer wys hom die enkele straat waarop Middelburg sy hand moet hou. Nog steeds skoner as in ander plattelandse dorpe…

Op die snelweg buite Witbank groet duisende klein, grys huisies mistroostig. Byna geen spasie tussen hulle nie. Rook pof uit skoorstene. Vertel van die ellende, die armoede, die swaar wat in die huisies amok maak. Hy sug. Voel die ontsteltenis opwel. Die seer, die swaar, die sukkel is oral. Gulsige geldboelies ook. Werkloosheid as lae prioriteit maak sy merk. Is daar werklik iemand wat daarvoor omgee? Wie?

Hy dink aan ‘n gesprek oor die land se jong demokrasie. Is hierdie land óók in ‘n afgewaterde demokrasie? ‘n Afrika-demokrasie, wat mooi klink in ‘n verkiesingstryd, maar altyd, altyd, na die uitslag, slegs vir die gulsiges sorg? Magteloosheid neem stadig van hom besit. Hy dink lank daaroor. Is daar ‘n erger emosie as magteloosheid? Is dit waarteen die armes dag vir dag stry? Of is dit bitterheid? Is bitterheid erger? Hy sal nooit weet nie…

Maar hy weet hy het ‘n magtige Jesus. Hy kan bid. Vir die armes, vir die besitname van die onregverdiges, die ewige gieriges en dié wat veronderstel is om te regeer…en vir die uitbreiding van die Christelike geloof. Dalk sal die begrip van regverdige verdeling van hulpbronne, infrastruktuur en mag dán nie sulke aardsvreemde begrippe wees nie.

Toe hy by Pretoria inry, weet hy wat is die woorde waarna hy soek. Die inherente sin vir regverdigheid. Hy ry doelbewus na die Uniegebou. Stop daarnaby. Bekyk die gebou. Hy buig sy kop:”Jesus, gee asseblief vir elkeen op hierdie planeet, ook die wat nog kom, ‘n inherente sin vir regverdigheid.” Hy kyk op. Ja, hy wil bid téén die “looted look”!

Create your website with WordPress.com
Get started